جستجوی مقاله

مقالات

تعداد۲۵۵۳مقاله یافت شد

بیستگانی‌ ،# اصطلاح‌ دیوانی‌ فارسی‌ در متون‌ قدیم‌ به‌ معنای‌ حقوق‌ و جیرة‌ سپاهیان‌، مطابق‌ با عِشْرینیّة‌ عربی‌.به‌ گفتة‌ خوارزمی‌، دایرة‌المعارف‌نگار سدة‌ چهارم‌ (ص‌ 65)، عشرینیّه‌ در خراسان‌ چهاربار در سال‌ پرداخت‌ می‌شد. قدامة‌بن‌ جعفر (متوفی‌ 337) حقوق‌ سپاهیان‌ را تِسعینیّه‌ می‌نامد و پرداخت‌ آن‌ را چهاربار در سال‌ یعنی‌ هر نود روز یک‌بار ذکر می‌کند (ص‌16). گردیزی‌ (ص‌ 143) و ابن‌خلّکان‌ (ج‌ 5، ص‌ 464) به‌ نقل‌ از کتاب‌ التاریخ‌ فی‌ اخبار ولاة‌ خراسان‌ ابوعلی‌ سلاّ می‌ (متوفی‌ 300) که‌ اکنون‌ در دست‌ نیست‌، اظهار می‌دارند که‌ در دورة‌ حکومت‌ عمروبن‌ لیث‌ صفّاری‌ (265ـ287) هر سه‌ ماه‌ یک‌بار از سپاهیان‌ سان‌ دیده‌ می‌شد و حقوق‌ آنان‌ پرداخت‌ می‌گردید. ابن‌خلّکان‌ به‌ سابقة‌ این‌ امر در زمان‌ انوشیروان‌ اشاره‌ می‌کند که‌ به‌ نظر بارتولد، این‌ شباهت‌ تصادف‌ محض‌ نبوده‌ است‌ (بارتولد، ص‌ 221؛ ترجمة‌ فارسی‌، ج‌ 1، ص‌ 478ـ479؛ نیز رجوع کنید به زرّین‌کوب‌، ص‌ 653ـ654).
مولف:  عبدالحسين‌ آذرنگ‌
وعة‌ باستانی‌ ـ تاریخی‌، مفصّلترین‌ سنگ‌نبشتة‌ جهان‌؛ نیز نام‌ کوه‌، دشت‌، بخش‌ و شهری‌ در غرب‌ ایران‌، نزدیک‌ کرمانشاه‌