بوردور (بردر/ بلدر/ پردر)
معرف
شهری‌ در جنوب‌ غربی‌ آسیای‌ صغیر، در حدود چهار کیلومتری‌ جنوب‌ شرقی‌ دریاچة‌ بوردور
متن
بوردور (بُردُر/ بلدر/ پُردُر)، شهری‌ در جنوب‌ غربی‌ آسیای‌ صغیر، در حدود چهار کیلومتری‌ جنوب‌ شرقی‌ دریاچة‌ بوردور. به‌ نظر برخی‌، شهر قدیمی‌ لیموبراما (که‌ آن‌ را لیمنوبریا به‌ معنای‌ «شهر مشرف‌ به‌ دریاچه‌» تعبیر کرده‌اند) در محلِ شهر جدید بوردور یا در نزدیکی‌ آن‌ واقع‌ بوده‌ است‌، اما در درستی‌ این‌ نظر تردید است‌ (قس‌ رمزی‌ ؛ پاولی‌ ، ذیل‌ «لیموبراما»؛ و هونیشمان‌ ).حفاریهایی‌ که‌ در بوردور صورت‌ گرفته‌، نشان‌ می‌دهد که‌ این‌ محل‌ در عصر مفرغ‌ مسکونی‌ بوده‌ است‌. این‌ منطقه‌ مدتی‌ در حیطة‌ پیسیدیا بود و سپس‌ به‌ دست‌ همسایگان‌ آنجا یعنی‌ حِتیها/ خِتیها، فریگیاییها و لیدیاییها افتاد. بوردور مدتی‌ تحت‌ حکومت‌ شاهان‌ بَرغَمه‌ * بود و بعد تحت‌ حکومت‌ امپراتوری‌ روم‌ شرقی‌ قرار گرفت‌. در آن‌ زمان‌، پولیدوریون‌ نام‌ داشت‌.در منازعات‌ طولانی‌ میان‌ رومیان‌ شرقی‌ و ترکان‌ در آسیای‌ صغیر طی‌ قرون‌ پنجم‌ و ششم‌/ یازدهم‌ و دوازدهم‌، شهر به‌ دست‌ سلجوقیان‌ روم‌ افتاد. در اوایل‌ قرن‌ هشتم‌/ چهاردهم‌ شهر تحت‌ حکومت‌ امرای‌ بنی‌حمید درآمد. مدرسة‌ مظفریه‌ از بناهای‌ این‌ دورة‌ شهر است‌. ابن‌بطوطه‌ که‌ در 729 از اَنطالیه‌ به‌ بوردور رفته‌ بود، آن‌ را شهری‌ کوچک‌ با باغها و آبهای‌ روان‌ وصف‌ کرده‌ که‌ قلعة‌ شهر بر فراز کوه‌ بلندی‌ قرار داشته‌ است‌ (ج‌ 1، ص‌ 317).در 793، بوردور به‌ دست‌ سلاطین‌ عثمانی‌ افتاد. بوردور بر اثر قیام‌ «شاه‌قلی‌ بابا تکَّه‌ لی‌»، «قیامهای‌ سوخته‌» و قیام‌ جلالی‌ ویران‌ شد، و بعدها آن‌ را بازسازی‌ کردند.در گذشته‌ جمعیت‌ بوردور شامل‌ تعداد کثیری‌ از مسیحیانِ ارتدوکسِ تُرک‌زبان‌ بود (به‌ نوشتة‌ کوئینه‌ ، چهار هزار یونانی‌ و حدود هزار ارمنی‌ در شهر ساکن‌ بوده‌اند). در زمان‌ عثمانیها، بوردور ابتدا قضایی‌ از سَنجَقِ حمید در ایالت‌ آناطولی‌ و بعداً سنجقی‌ در ولایت‌ قونیه‌ بود. در دورة‌ جمهوری‌، بوردور مرکز ولایت‌ بوردور شد. امروزه‌ نیز مرکز استان‌ بوردور است‌. مساحت‌ این‌ استان‌ 887 ، 6 کیلومتر مربع‌ و جمعیت‌ آن‌ در 1369ش‌/ 1990، 887 ، 254 تن‌ بوده‌ است‌. جمعیت‌ شهر بوردور در 1369ش‌/1990، 432 ، 56 تن‌ بوده‌ است‌.منابع‌: [ ابن‌بطوطه‌، سفرنامة‌ ابن‌بطوطه‌ ، ترجمة‌ محمدعلی‌ موحّد، تهران‌ 1361ش‌ ] ؛V. Cuinet, La Turquie d'Asie , I, Paris 1890, 842 ff.; E. Honigmann, ed., Le Synekdةmos d'Hiإroklةs et l'opuscule gإographique de Georges de Chypre (Corpus Bruxellense Historiae Byzantinae: Forma Imperii Byzantini , fasc. I), Brussels 1939, 30, s.v. " h d ¬ z o m ' m a r b o ئ a "; August Friedrich von Pauly, Paulys Real-Encyclopجdie der classischen Altertumswissenschaft , ed. G. Wissowa, W. Kroll, and K. Mittelhaus, Stuttgart 1894-1970, II/2, s.v. "A s x i n a ¨ l a l ¨ h n m ", col. 1610 and XIII/I, s.v. "Limobrama", col. 710; W. M. Ramsay, The cities and bishoprics of Phrygia , Oxford 1895, 298-299 and 324 ff.برای‌ صورت‌ کامل‌ منابع‌ رجوع کنید به د.اسلام‌ ، چاپ‌ دوم‌؛ د.ا.د.ترک‌ ، ذیل‌ مادّه‌.
نظر شما
ایمیل ایمیل
مولفان

پری ، با اندکی تلخیص از ( د.اسلام ) ؛ با اضافاتی از ( د.ا.د.ترک )

حوزه موضوعی

جغرافیا

رده های موضوعی
جلد 4
تاریخ چاپ 93
وضعیت انتشار
  • چاپ شده