بنی کنز (اولادالکنز)
معرف
طایفه‌ای‌ از تبار ربیعه‌ که‌ در سدة‌ سوم‌ به‌ناحیة‌ اَسوان‌ مهاجرت‌ و با قبیلة‌ بِجَه‌ * وصلت‌ کردند و سرانجام‌ معادن‌ طلای‌ وادی‌ علاّ قی‌ * را در نوبه‌ در اختیار گرفتند
متن
بنی‌کَنز (اولادالکنز)، طایفه‌ای‌ از تبار ربیعه‌ که‌ در سدة‌ سوم‌ به‌ناحیة‌ اَسوان‌ مهاجرت‌ و با قبیلة‌ بِجَه‌ * وصلت‌ کردند و سرانجام‌ معادن‌ طلای‌ وادی‌ علاّ قی‌ * را در نوبه‌ در اختیار گرفتند. نام‌ طایفه‌ برگرفته‌ از کنزالدوله‌، لقبی‌ بوده‌ است‌ که‌ الحاکم‌، خلیفة‌ فاطمی‌، به‌ابوالمکارم‌ هبة‌الله‌، به‌پاس‌ خدمات‌ او در دستگیری‌ ابورَکْوَة‌ یاغی‌ در 397، اعطا کرده‌ بود. بنی‌کنز نیز چون‌ بجه‌ و نوبه‌، دیگر سرحدنشینان‌ مرز ] های‌ [ اسلامی‌، به‌آسانی‌ به‌نظارت‌ حاکمان‌ قاهره‌ در نمی‌آمدند. بدرالجمالی‌ * و ملک‌عادل‌ * اول‌ بترتیب‌ در 469 و 570، برای‌ نبرد با آنان‌ لشکرکشی‌ کردند. در زمان‌ ایوبیان‌ و اوایل‌ دورة‌ مملوکان‌، این‌ طایفه‌ اقتدار خود را به‌طرف‌ جنوب‌ تا مملکت‌ المُقُرّة‌ در نوبه‌ که‌ فردی‌ از خاندان‌ کنزالدوله‌ مدتی‌ (پس‌ از 717) بر آن‌ حکومت‌ می‌کرد، گسترش‌ داد. در پی‌ تجزیة‌ المقرّة‌، بنی‌کنز دوباره‌ نیروهای‌ خود را متوجه‌ شمال‌ ساختند. آنها در اواخر سدة‌ هشتم‌ و اوایل‌ سدة‌ نهم‌، پیوسته‌ با حکمرانان‌ مملوک‌ اسوان‌ مبارزه‌ می‌کردند و شهر و حومة‌ آن‌ را ویران‌ ساختند. تنها قبیلة‌ هَوّاره‌ * ، که‌ برقوق‌ * شاخه‌ای‌ از آنان‌ را در 782 در مصر علیا مستقر کرده‌ بود، با حاکمیت‌ بنی‌کنز به‌مخالفت‌ برخاستند. قبیلة‌ عربی‌شدة‌ کُناز در نوبه‌ که‌ میان‌ اَسوان‌ و کُروسکو (و برخی‌ شاخه‌های‌ آن‌ در سودان‌) زندگی‌ می‌کنند، خود را از نسل‌ بنی‌کنز می‌دانند.منابع‌: احمدبن‌ علی‌ مقریزی‌، البیان‌ و الاعراب‌ عما بأرض‌ مصر من‌ الاعراب‌ ، چاپ‌ عبدالمجید عابدین‌، قاهره‌ 1961، ص‌ 44ـ46؛ همو، کتاب‌ الخطط‌ المقریزیة‌ ، لبنان‌ ] 1959 [ ، چ‌ 1، ص‌ 348ـ351؛Y. F. Hasan, The Arabs and the Sudan , Edinburgh 1967, index; H. A. MacMichael, A history of the Arabs in the Sudan , Cambridge 1922, I, 148-151, II, 99-100.
نظر شما
ایمیل ایمیل
مولفان

هولت ( د. اسلام )

حوزه موضوعی

تاریخ

رده های موضوعی
جلد 4
تاریخ چاپ 93
وضعیت انتشار
  • چاپ شده